36. Het belang van veerkracht (een blog van Johanna van der Schaft)

 

De wereld van nu stelt enorme eisen aan iedereen. Hoe gaan we om met onzekerheid en uitzichtloosheid? Het hebben van de juiste mindset, en deze ook behouden in uitdagende omstandigheden, is meer dan ooit van cruciaal belang. We zijn echter vaak meer gericht op onze kwetsbaarheid dan op onze veerkracht. We worden immers voortdurend uitgedaagd om uit onze comfortzone te stappen. Wat vandaag de norm is kan morgen alweer achterhaald zijn. Hoe bied je het hoofd aan deze snel veranderde wereld, waarvan niemand de handleiding heeft?

Er zijn genoeg voorbeelden waarvan we kunnen leren. Anderhalf jaar geleden (in juni 2019) was de wereld even in de ban van de 12 voetballertjes en hun coach, die voor de regen waren gaan schuilen in een grot. Door de moessonregen steeg het water in de grot zo snel, dat ze om droog te blijven gedwongen werden om hun heil verderop in de grot te zoeken. Uiteindelijk belandde het team op meer dan vier kilometer afstand van de uitgang van de grot, waar ze na tien dagen (!) eindelijk werden gevonden door duikers. Kun je het je voorstellen, omringd door water, diep onder de grond vastzitten in het pikkedonker en bedompte lucht, zonder enige zekerheid of je ooit gevonden gaat worden? Om gek van te worden toch? Hoe hebben ze die onzekerheid in die grot overleefd?

Hun coach, een voormalig monnik met 10 jaar meditatie ervaring, heeft de jongens geestelijk op de been weten te houden met meditatieoefeningen. Hij leerde hen te vertrouwen op hun veerkracht. ‘In controle zijn’ is immers maar heel vluchtig, het kan ons op elk moment ontsnappen. Veerkracht geeft het vermogen mee te bewegen met ‘wat is, met wat er gebeurd’ zonder jezelf erin te verliezen. Of een gevecht aan te gaan met de ongrijpbare situatie om de controle weer terug te krijgen. Het geeft het vermogen je hoofd koel te houden onder uitdagende omstandigheden.

Veerkracht betekent dus dat je ervan uit gaat dat ‘shit can happen’ en dat je kunt focussen op wat er op dat moment nodig is. Het zorgde ervoor dat de jongens in de grot niet in paniek raakten en stand wisten te houden in de uiterst onzekere en kritische situatie waarin ze waren beland. ‘Blijf bij wat je nu kunt doen, wat het ook is’, en ‘laat je niet gek maken, wat er ook gebeurt’. Het goede nieuws is dat wij mensen – net als alle levende systemen – van nature al veerkrachtig zijn. Snoei een boom en na een tijd beginnen er weer takken te groeien. Maar het drukke leven dat de meeste mensen leiden, slurpt onze veerkracht leeg. We leven inmiddels in een wereld die altijd aan staat, 24/7. We zitten gevangen in een vicieuze cirkel, hoe doorbreek je die dan?

Een hele belangrijke les leerde ik toen ik in Tibet op een hoogte van 4900 meter verbleef. Daar op die grote hoogte was het heel gewoon om langzaam te gaan.“If you want to go fast, go slow”, leerden ze mij daar. Alleen door langzaam te gaan was het mogelijk om van A naar B te komen. Als de wereld steeds sneller gaat, kan je eigenlijk alleen nog maar bij jezelf aangehaakt blijven, wanneer je durft te vertragen. En jij bent de enige die zelf op die stopknop kan drukken. Altijd druk en haast is echt niet zo stoer als je denk. Onder welke omstandigheden ook, ontwikkel altijd een passende mindset die jou in je kracht zet. Dan wordt veerkrachtig zijn geen doel op zich om te overleven, maar dan wordt het een manier van leven.

(een blog van Johanna van der Schaft)